Een nacht gevuld met poëzie, eten en plezier

Yalda is een feestelijke Perzische traditie tijdens de langste nacht van het jaar. Het is een eeuwenoud ritueel dat samen met vrienden en familie wordt gevierd en dat in het teken staat van het lezen van gedichten, spiritualiteit en uiteraard lekker eten. We spraken met Nasim en Elham, twee Iraanse vriendinnen. Zij vertelden ons wat Yalda voor hen en hun familie betekent.

 

 

Elk jaar komen Iraniërs op 21 december samen om een nacht lang te eten, drinken en de inspirerende poëzie uit de 14de eeuw van dichter Hafez te lezen. In Perzië wordt dit feest Shab-e Yalda genoemd – Yalda betekent ‘geboorte’ en eert Mithra, de godin van het licht. Het is een avond die de komst van de winter viert, maar ook de magie van licht in de duisternis.

 

 

Vrienden en familie

Tien jaar geleden verhuisden Nasim en Elham allebei naar Nederland en ze hebben inmiddels beiden twee kinderen. Ze voelen nog steeds een sterke verbondenheid met Iran. Nasim gaat binnenkort psychologie studeren aan de Universiteit van Amsterdam. Elham is geboren in Iran en heeft enkele jaren in Australië gewoond voordat ze naar Nederland kwam. Ze is textielingenieur en volgt een master in het onderwijs.

 

De twee vrouwen zien elkaar als zussen. “Ik help Elham en zij helpt mij,” vertelt Nasim. “We begrijpen elkaar volledig en inspireren elkaar. Alle feesten – zoals Yalda en Norooz (het Perzisch nieuwjaar) – vieren we samen. In de vakanties trekken we er altijd samen op uit en daarnaast drinken we minstens twee keer per week 's ochtends samen een kop thee.”

 

 

Een oud Perzisch feest

“Yalda betekent enorm veel voor ons,” vertelt Elham. “Het is een oud Perzisch feest. Het heeft iets nostalgisch en heeft niets met religie te maken. Iedereen in Iran viert Yalda. Het is een echt familiefeest waarbij de hele familie samenkomt, van grootouders tot achterkleinkinderen. Nu we niet meer in Iran wonen, vieren we Yalda met vrienden. Maar we missen onze familie wel...” “Eten is heel belangrijk voor ons,” zegt Nasim. “Bij speciale gelegenheden komen de heerlijkste gerechten op tafel! Degene die het beste kan koken, zorgt voor het eten. Tijdens de Yalda-nacht zijn het meestal de vrouwen die in de keuken staan.”

 

De juwelenrijst

“Elke familie heeft zijn eigen versie van de juwelenrijst,” vertelt Elham. “Wat er altijd in zit, zijn noten zoals amandelen of pistachenoten. De overige ingrediënten zijn afhankelijk van waar je vandaan komt.... Sommigen doen er sinaasappelschil en zereshk (berberis) in. Wij eten het meestal met kip,” vertelt ze lachend. 

 

 

De warmte van het samenzijn

Voor Yalda wordt de tafel aangekleed met bloemen, gemengde noten en natuurlijk watermeloen en granaatappel. Als alle voorbereidingen klaar zijn, verzamelt de hele familie zich rond de tafel. “In sommige regio's worden er ook speciale koekjes of zoetigheden zoals suikerspin geserveerd,” legt Elham uit. “De reden dat we watermeloen en granaatappel eten, is omdat dit typisch zomerfruit is en het gezond is. De dieprode kleur staat symbool voor warmte en de glans van het leven. Het is nog best een uitdaging om een watermeloen te bewaren tot de Yalda- nacht.”

 

“Wat ik het leukste vind aan Yalda is als we allemaal aan tafel zitten en de gedichten van Hafez worden voorgelezen,” zegt Nasim. “Hafez is een belangrijke Iraanse dichter uit de 14e eeuw. Je doet een wens, opent het boek op een willekeurige pagina en daarna leest de oudste persoon het gedicht voor. Yalda zou geen Yalda zijn zonder de gedichten van Hafez over wijsheid en het leven.”

 

I once asked a bird, how is it that you fly in this gravity of darkness? She responded: “Love lifts me

HAFEZ OF PERSIA