Digital Detox - how to feel better
Czujesz się czasem niewolnikiem swojego smartfona? Jeśli podobnie jak przeciętny człowiek sprawdzasz telefon 200 razy dziennie, to bierzesz go do ręki co pięć minut. A choć większość z nas na jakimś poziomie rozumie, że nie jest to dobre, musieliśmy ustanowić Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego (corocznie 10 października), żebyśmy zatrzymali się na chwilę i zadali sobie pytanie: jak na nas działa czas spędzony przed ekranem?
Autor: LAURA WABEKE | 6 lipca 2021 | Przeczytasz w 4 min
Uczciwa odpowiedź brzmi: niezbyt dobrze. Ciągłe bycie w kontakcie jest jednym z najczęściej pomijanych źródeł stresu we współczesnym świecie. Zakłóca nasz sen, zwiększa niepokój i po cichu zużywa zasoby umysłowe, których potrzebujemy, by czuć się sobą. Cyfrowy detoks nie polega na wrzuceniu telefonu do morza. Chodzi o świadome wybieranie, kiedy pozostawać w kontakcie, a kiedy się odcinać. Te sześć kroków pomoże Ci utrwalić nawyk.
Jak czas spędzany przed ekranem wpływa na umysł
Niebieskie światło emitowane przez urządzenia wstrzymuje wydzielanie melatoniny, hormonu informującego ciało, że czas spać. Mniej snu oznacza bardziej reaktywną, bardziej wyczerpaną wersję siebie następnego dnia. Ciągłe sygnały powiadomień utrzymują układ nerwowy w stanie niskiego pobudzenia, nawet jeśli nie dzieje się nic pilnego. A przewijanie rolek innych osób pokazujących ważne wydarzenia? Badania regularnie wiążą je z niższą samooceną, wyższym poziomem niepokoju i męczącym poczuciem, że Twoje własne życie nie jest równie ciekawe.
Nie oznacza to, że winowajcą jest telefon, ale na pewno warto być ze sobą szczerym w kwestii efektu, jaki wywiera. Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego to dobry moment, by tego spróbować.
Sześć sposobów na skuteczny cyfrowy detoks
1. Wyznaczaj sobie realistyczne cele
Radykalne odstawienie brzmi świetnie w teorii, ale rzadko się sprawdza. Zamiast wprowadzać kompletną rewolucję we wszystkich nawykach jednocześnie, wybierz jedną określoną zmianę: żadnych mediów społecznościowych przed 9:00, żadnych ekranów na godzinę przed snem lub żadnego telefonu w niedzielę rano. Niewielki cel, który uda Ci się zrealizować, bardziej przysłuży się Twojemu zdrowiu psychicznemu niż duży cel, który porzucisz przed upływem tygodnia.
2. Skup się na doświadczaniu. Nie publikuj wszystkiego.
Przed stworzeniem mediów społecznościowych jeździliśmy na wakacje, jedliśmy pyszną kolację lub oglądaliśmy zachód słońca bez konieczności prowadzenia relacji w czasie rzeczywistym. Spróbuj do tego powrócić, nawet podczas jednego wyjścia tygodniowo. Rób rzeczy dla samego doświadczenia, nie dla treści, którymi mogą się stać. Może Cię zaskoczyć, jak bardzo wzrośnie Twoja uważność.
3. Wyłącz powiadomienia
Prawda jest taka, że nikt nie potrzebuje odpowiedzi w ciągu pięciu sekund. Ta presja jest kreowana przez same platformy. Wyłącz powiadomienia push, wybierz dwie, trzy stałe pory w ciągu dnia na sprawdzanie wiadomości i zauważ o ile spokojniej się czujesz, kiedy to Ty decydujesz, kiedy spojrzeć na ekran, zamiast reagować na wezwanie co kilka minut.
4. Przejdź w tryb analogowy w sypialni
Badania przeprowadzone przez Harvard Medical School potwierdzają, że światło z ekranów przed pójściem spać zaburza rytm dobowy i wstrzymuje wydzielanie melatoniny, przez co znacznie trudniej jest zapaść we właściwy, regenerujący sen. Spróbuj tradycyjnej metody: pozostaw telefon w innym pomieszczeniu, kup zwykły budzik i uczyń sypialnię strefą wolną od ekranów. To, co czytasz przed snem i po co sięgasz po przebudzeniu ma większe znaczenie niż większość z nas zdaje sobie sprawę.
5. Wprowadź nowe rodzinne zwyczaje
Podobnie jak większość dobrych rzeczy, cyfrowy detoks jest łatwiejszy, gdy robi się go razem z innymi. Podczas kolacji połóżcie wszystkie telefony na środku stołu. Idźcie na spacer i zostawcie je w domu. Kiedy wszyscy wokół robią to samo, chęć sprawdzania powiadomień znika szybciej niż można by się spodziewać. Jest też coś szczególnie uroczego w wieczorze, podczas którego wszyscy są po prostu… obecni.
6. Mów komplementy w realnym świecie
Tak wiele z rzeczy, do których wykorzystujemy media społecznościowe (okazanie komuś uznania, podtrzymywanie kontaktu, sprawienie, by ktoś się uśmiechnął), można równie dobrze robić osobiście. Zamiast polubić zdjęcie przyjaciół, wyślij SMS-a z zaproszeniem na kawę. Zamiast komentować czyjś post, przekaż tę informację podczas spotkania. Wersja osobista niemal zawsze odnosi lepszy skutek. Ma też znaczenie dla Twojego własnego nastroju.
Przesłanie z okazji Światowego Dnia Zdrowia Psychicznego
Cyfrowy detoks nie naprawi wszystkiego. Jednak chroniczne przeciążenie ekranami to znany czynnik powodujący stres, niepokój, problemy ze snem i samotność: wszystko to, co z czasem mocno odbija się na zdrowiu psychicznym. Odzyskanie części kontroli nad relacją z technologią to jedna z najbardziej praktycznych i dostępnych rzeczy, jaką można zrobić 10 października.
Niewielkie zmiany wprowadzane regularnie mają duży wpływ. To, co zyskasz w zamian (swoją uwagę, sen, poczucie obecności z osobami, które kochasz), jest warte znacznie więcej niż cokolwiek, co przeglądasz w telefonie.
