Na czym polega praca z oddechem? Sekret właściwego oddychania, które zapewni spokój, energię i nie tylko

Robimy to codziennie, bez zastanowienia. Po prostu oddychamy. Ale czy wiesz, że poświęcając trochę uwagi, możesz wykorzystać oddech, aby poprawić swoje samopoczucie? Oto sekret.

Autor: Amy Lawrenson | 11 sierpnia 2025 | Przeczytasz w 3 min

Na czym polega praca z oddechem? Sekret właściwego oddychania, które zapewni spokój, energię i nie tylko

Oddychanie odbywa się automatycznie, dzięki czemu pozostajemy przy życiu, co, powiedzmy szczerze, jest niezwykle istotne! Ale oprócz tego ważnego czynnika, może ono być również – przy odrobinie praktyki – na wiele sposobów wykorzystywane do poprawy samopoczucia: od uspokajania nerwów i zmniejszania stresu po pomoc w wyciszeniu się od natłoku myśli lub zwiększeniu poziomu energii.  

Tak, oddychanie może dodać Ci energii nawet bardziej niż poranna kawa i pomóc równie skutecznie w odprężeniu się po pracy jak kieliszek wina (choć oczywiście nie musisz rezygnować z wina). Najważniejsze to wiedzieć, jak wykorzystać nieskończoną moc swojego oddechu. Tego dowiesz się z warsztatów Breathwork Masterclass z ekspertem Richardem Tryonem, znanym również jako The Breath Guy, autorem książki zatytułowanej Exhale (Penguin Life).  

Praca z oddechem – początki 

Praca z oddechem, czyli stosowanie technik oddechowych, nie jest nowością. „Wykorzystanie oddechu od tysięcy lat stanowi integralną część rozwoju ludzkości, szczególnie w Indiach i Chinach, gdzie uznaje się go za potężne narzędzie regulujące energię zarówno w kontekście ewolucji duchowej, jak i dobrego samopoczucia fizycznego oraz psychicznego” — mówi Richard. 

Praca z oddechem była obecna już w tradycjach wedyjskich (około 1500 r. p.n.e.), a później sformalizowała się jako pranajama, która jest praktyką jogi skupiającą się na oddechu. „Pranajama, czyli »kontrola siły życiowej«, była stosowana, aby poszerzać świadomość, przedłużać życie oraz przygotowywać umysł do głębokiej medytacji” — wyjaśnia Richard. „Uważano, że technika taka jak Nadi Shodhana (naprzemienne oddychanie nozdrzami) ma na celu zapewnienie równowagi kanałów energetycznych ciała, podczas gdy Kapalabhati (oddech oczyszczający lub oddech ognia) praktykowano, aby dodać energii umysłowi i oczyścić ciało”.

W Chinach, jak mówi Richard, „praca z oddechem była integralną częścią takich metod jak Qi Gong i praktyki taoistyczne, w ramach których oddech był postrzegany jako sposób na regulację Qi (energii siły życiowej). Techniki te były wykorzystywane nie tylko do rozwoju duchowego, ale także podczas treningu sztuk walki, procesu leczenia i przywracania równowagi emocjonalnej”. Na początku praca z oddechem miała podłoże zarówno rytualne, jak i funkcjonalne, ponieważ „starożytne kultury rozumiały moc oddechu jako narzędzia do zwiększenia witalności fizycznej, poprawy jasności umysłu, a nawet przebudzenia duchowego”. 

Dlaczego więc potrzebujemy warsztatów poświęconych pracy z oddechem? Wszyscy przecież wiemy, jak oddychać. No cóż, wydaje się, że tak. Niemniej jednak, wraz z rozwojem niesamowitych technologii, we współczesnym świecie utraciliśmy kontakt z naszym wewnętrznym głosem, który pozwalał nam słuchać i rozumieć, czego potrzebuje nasze ciało; w tym jak dobrze oddychać.    

Aby obejrzeć ten film z napisami, kliknij tutaj, by otworzyć go na platformie YouTube. Następnie postępuj zgodnie z instrukcjami dotyczącymi napisów znajdującymi się poniżej.

Aby do tego filmu dodać napisy w swoim języku, postępuj zgodnie z instrukcjami. Kliknij „odtwórz” na poniższym filmie. Kliknij ikonę ustawień (symbol koła zębatego). Kliknij „Napisy/CC”, następnie „Automatyczne tłumaczenie”, wybierz swój język i włącz film.

Oddychanie – badania naukowe i korzyści 

Te znane od tysiącleci starożytne tradycje są współcześnie potwierdzane za pomocą badań naukowych. „W 2023 r. mój przyjaciel dr Guy Fincham, badacz w Brighton and Sussex Medical School, przeanalizował wpływ pracy z oddechem na stres i zdrowie psychiczne. Wnioski zostały oparte na 12 badaniach z udziałem 785 osób stosujących różne techniki oddechowe i wykazały, że praca z oddechem znacząco ograniczyła zgłaszanie przez uczestników odczuwania stresu. Podczas gdy opracowanie skupiało się na wpływie pracy z oddechem na stres, uwzględniało również dane dotyczące objawów lęku i depresji, wykazując podobne korzyści” — mówi Richard.    Można udowodnić, że praca z oddechem ma duży wpływ na takie kwestie, jak odczuwanie stresu i niepokoju, ale jest również badana pod kątem korzyści dla uzdrawiania emocjonalnego. Według Richarda „style pracy z oddechem obejmują kilka różnych metod, takich jak oddychanie holotropowe i rebirthing, i często są grupowane pod nazwami takimi jak »świadome połączone oddychanie« lub »integrowanie oddechem«”. 

Richard mówi nam, że dr Fincham przeprowadził kolejne badanie, w szczególności koncentrując się na dostępnych wynikach prac w zakresie pogłębionych stylów pracy z oddechem. Jaki był wynik?  „Te techniki oddechowe mogą wywoływać zmienione stany świadomości, w tym poczucie jedności, emocjonalnego uwolnienia i integracji oraz doświadczenia podobne do psychodelicznych. W kolejnym badaniu wykorzystano elektroencefalografię (EEG) do pomiaru fal mózgowych uczestników podczas wykonywania ćwiczeń oddechowych i stwierdzono aktywność fal mózgowych w niektórych częściach mózgu podobną do tej w doświadczeniach psychodelicznych”. 

Wraz ze wzrostem popularności retreatów psychodelicznych jako sposobu na głębsze zanurzenie się w naszą psychikę, „pomysł, że podobne transformacyjne doświadczenia i efekty lecznicze mogą być dostępne wyłącznie dzięki pracy z oddechem, jest jednocześnie wnikliwy i ekscytujący” — mówi Richard.    Uniwersalność pracy z oddechem 

Techniki oddechowe mogą być stosowane z wielu powodów. Może to być zdenerwowanie przed prezentacją, trudności ze snem, czy potrzeba popołudniowego zastrzyku energii. „Piękno pracy z oddechem leży w jego głębokiej uniwersalności – jest to potężne narzędzie, które wpływa na każdy aspekt dobrego samopoczucia, zarówno fizyczny, psychiczny, jak i emocjonalny” — zauważa Richard. „W pracy z oddechem każdy znajdzie coś dla siebie. Badania wykazały, że na poziomie fizjologicznym może ona poprawiać zdrowie układu krążenia i układu pokarmowego, wspomagać terapię bólu przewlekłego, chorób autoimmunologicznych i astmy. Dla sportowców stanowi naturalny sposób na poprawę wyników, zwiększając wydolność, wytrzymałość i regenerację”. 

Ćwiczenia oddechowe w ramach warsztatów Breathwork Masterclass to doskonały punkt wyjścia, aby zacząć, ale możesz się zaangażować w tę praktykę znacznie bardziej. „Niektóre metody pracy z oddechem, odpowiednio przedstawione przez profesjonalnego trenera, pomagają klientom wykorzystać oddech do wejścia w stan zmienionej świadomości. Może wtedy dojść do znaczącego uzdrowienia emocjonalnego, a nawet do przeżycia doświadczeń mistycznych. Po tych sesjach moi klienci często mówią: »To było jak pół roku terapii w ciągu dwóch godzin«. Inni dodają: »Nie miałem pojęcia, że noszę w sobie tak wielki ciężar«. Oddech pozwala nam uzyskać dostęp do emocji i przetwarzać je w taki sposób, w jaki czasami słowa nie są w stanie” — wyjaśnia Richard. 

„Kilku klientów doświadczyło natychmiastowej remisji przewlekłego bólu, który nigdy nie powrócił. Pracowałem nawet z mężczyzną, który jąkał się od dzieciństwa, a po raz pierwszy od dekad zaczął mówić płynnie. Aby zrozumieć, dlaczego istnieje możliwość wystąpienia tego rodzaju korzyści, konieczne jest przeprowadzenie dalszych badań. Niemniej jednak pewne jest to, że te metody pracy z oddechem wyznaczają nowe granice terapii, a przekonanie się, jak bardzo można je jeszcze przesunąć jest bardzo ekscytujące” — konkluduje Tryon.    Twój oddech jest wyjątkowy    Podczas naszych warsztatów Breathwork Masterclass Richard przeprowadzi Cię przez 10 różnych zalecanych ćwiczeń z zakresu oddychania, ale jak sam mówi: „praca z oddechem polega na budowaniu relacji z własnym oddechem. Technika oddychania, która działa w określony sposób u jednej osoby, może mieć na Ciebie inny wpływ”. Tak więc, choć jedno z ćwiczeń może być polecane na ułatwienie zasypiania, możesz odkryć, że tak naprawdę pomaga Ci, gdy odczuwasz stres.  

Pomyśl o tej serii filmów jak o zbiorze wskazówek i narzędzi do wypróbowania, aby przekonać się, które najbardziej Ci odpowiadają. Eksperymentuj i baw się dobrze. 

Powiązane z tym artykułem

Produkty, które mogą Ci się spodobać

Powiązane z tym artykułem