Waarom dromen belangrijk zijn en hoe je ze leert onthouden
Dromen fascineren de mens al duizenden jaren. We duiken in de geschiedenis, psychologie en betekenis ervan.
Van Amy Lawrenson | 3 maart 2025 | 3 min. leestijd
Ik droom, dus ik besta: sinds er mensen bestaan, dromen ze. Onze droomexpert Machiel Klerk omschrijft dromen als ‘een wereld waar je je tijdens je slaap in bevindt’. In die wereld is je geest wakker, maar je lichaam slaapt. Een andere staat van bewustzijn dus dan wanneer lichaam en geest allebéi wakker zijn. Dat je je dromen vaak niet kunt herinneren, komt doordat de werking van je kortetermijngeheugen op een laag pitje staat als je droomt. Dus voor iedereen die denkt dat-ie nooit droomt: dat doe je waarschijnlijk wel, want je droomt gemiddeld zo’n zes (!) jaar van je leven - alleen herinner je je het vaak niet.
Voor we ingaan op waarom we eigenlijk dromen, duiken we in de fascinerende geschiedenis, wetenschap en psychologie van dromen. Daarnaast tipt Klerk in dit artikel 5 dingen die iedereen zou moeten weten over dromen en geeft hij een aantal handige tips die je helpen je dromen te volgen én te onthouden.
DE GESCHIEDENIS VAN DROMEN
Dromen fascineren mensen vandaag de dag niet minder dan duizenden jaren geleden. In het gebied dat nu Irak is, geloofden Mesopotamische samenlevingen zoals de Sumeriërs en Babyloniërs dat hun goden via hun dromen met hen communiceerden. De mensen die dromen konden interpreteren hadden een prominente plek in de samenleving. Hun bevindingen werden vaak gebruikt bij beleids- en besluitvorming.
De Vikingen geloofden dat hun leven(slot) werd voorspeld in hun dromen. Voorspellende dromen waren een veelvoorkomend thema in de Noorse mythologie. Van de god Baldur werd bijvoorbeeld gezegd dat hij zijn eigen dood in zijn dromen had voorzien. Ondanks dat zijn vader Odin het probeerde te voorkomen, stierf Baldur exact zoals hij in zijn droom had gezien.
In het oude Egypte werden dromen gezien als een overgang naar het hiernamaals en een blik in de toekomst. Volgens de Bijbel interpreteerde Jozef (die van die gekleurde jas) een droom van de Farao om een zeven jaar durende hongersnood te voorspellen, leiders te adviseren en verhongering te voorkomen. Droomanalyse was dus big business. Het Egyptische Droomboek uit 1200 v. Christus bestond uit 108 dromen inclusief interpretaties. Ook stond erin te lezen of ze een voorteken waren van iets goeds of iets slechts. Zo zou dromen over de dood een goed voorteken zijn (het was juist een teken van een lang leven), en zou het zien van een slang betekenen dat een ruzie of conflict spoedig zou worden opgelost.
Dromen speelden ook een fundamentele rol in het oude Griekenland en Rome. Ze werden van nature als goddelijk beschouwd, en in beide samenlevingen bestond er een god van de slaap. Zo hadden de Grieken Hypnos en de Romeinen Somnus. Zijn zoon Morpheus was Oneiroi, een droomgeest, die samen met zijn broers dromen van anderen kon beïnvloeden, waaronder die van koningen en medegoden.
Dromen worden al heel lang beschouwd als een spiegel van onze ziel en diepste gedachten. In het oude India, maar ook nu nog, zijn dromen een manier om iemands spirituele pad te ontdekken. In de moderne geschiedenis kregen dromen tijdens de Renaissance een symbolische en artistieke betekenis. Kunstenaars als Leonardo da Vinci en recentelijker Salvador Dali, gebruikten dromen om met de werkelijkheid te spelen en verwerkten elementen ervan in hun werk.
Klik hier als je deze video op YouTube met ondertitels wilt zien. Volg dan de onderstaande instructies.
Volg deze instructies als je ondertiteling in jouw taal wilt toevoegen aan de video. Klik op de onderstaande video op Afspelen. Tik op het pictogram Instellingen (dat ziet eruit als een tandwiel). Klik op Ondertiteling/CC en dan op Automatisch, selecteer je taal en geniet van de video.
DROMEN & PSYCHOLOGIE: WAAROM DROMEN BELANGRIJK ZIJN
Het verlangen om de geest via dromen te begrijpen, leidde in recentere jaren tot de geboorte van de droomwetenschap en psychoanalytici als Sigmund Freud en Carl Jung, wiens theorieën tot op de dag van vandaag worden gebruikt door psychotherapeuten.
Matthew Bowes, een psychotherapeut uit het Britse Brighton met een speciale interesse in dromen, gelooft dat dromen twee hoofddoelen hebben: therapie, of het creatief oplossen van problemen. “Er is uitvoerig bewijs voor het feit dat dromen helpen om moeilijke emotionele gebeurtenissen te verwerken - of we ons daar nou bewust van zijn of niet. Er bestaat een theorie die stelt dat onze dromen vaak gaan over zaken die ons bezighouden. Tijdens het dromen zou ons brein ervaringen afwegen tegen herinneringen, op zoek naar de meest effectieve manier om met die situaties om te gaan.”
Matthew Walker, professor in de psychologie en neurowetenschappen aan de Universiteit van Californië, gelooft ook dat dromen een therapeutische functie hebben. “Er wordt gezegd dat tijd alle wonden heelt, maar mijn onderzoek suggereert dat dromen dat doen.”
Het creatieve probleemoplossings-element is een populaire theorie onder wetenschappers en psychologen. De Nederlandse Nicoline Douwes Isema is slaapexpert en lid van de International Association for the Study of Dreams. Ze vertelt: “Als je slaapt, wordt je geest niet afgeleid door de buitenwereld, heeft het tijd en ruimte om nieuwe verbindingen te maken en emoties te verkennen die overdag misschien over het hoofd zijn gezien. In deze unieke ruimte krijgen de emotionele centra van je hersenen vrij spel. Op die manier kunnen dromen mensen helpen zich aan te passen aan veranderingen in het leven en hun emotionele intelligentie te verbeteren.”
Om met je dromen aan de slag te gaan, moet je ze natuurlijk wel onthouden. In deze video geeft onze droomexpert Machiel Klerk 3 tips die je daarbij kunnen helpen.
Klik hier als je deze video op YouTube met ondertitels wilt zien. Volg dan de onderstaande instructies.
Volg deze instructies als je ondertiteling in jouw taal wilt toevoegen aan de video. Klik op de onderstaande video op Afspelen. Tik op het pictogram Instellingen (dat ziet eruit als een tandwiel). Klik op Ondertiteling/CC en dan op Automatisch, selecteer je taal en geniet van de video.
Je hoeft je niet bezig te houden met je dromen natuurlijk, maar áls je dat doet, kunnen ze je helpen naar een beter, creatiever en gelukkiger leven.
