Waarom dagdromen zeker géén tijdverspilling is
Hoe dagdromen kan helpen bij het manifesteren van je dromen - én waarom het je creatiever maakt.
Van Amy Lawrenson | 3 maart 2025 | 3 min. leestijd
Dagdromen heeft niet de allerbeste reputatie. We kunnen ons allemaal nog wel die ene leraar herinneren die je vroeg ermee te stoppen. Toch heeft dagdromen de afgelopen jaren de interesse van wetenschappers gewekt, die wilden weten wat het doet met je brein. Uit onderzoek komt naar voren dat het je leervermogen en geheugen kan verbeteren, en je geluk ondertussen ook een boost geeft. Als je ermee oefent, kan dagdromen ook je creativiteit stimuleren en je probleemoplossend vermogen verbeteren.
We spraken psycholoog en droomexpert Machiel Klerk over de kracht van dagdromen, en hebben ook een geleide dagdroommeditatie voor je. Deze helpt je volgens Klerk de 'flowstaat van dagdromen’ te bereiken.
WAT IS DAGDROMEN?
Je moet het eigenlijk zo zien: je waakbewustzijn staat boven je droombewustzijn. Beide bewustzijnstoestanden zijn er altijd - dag en nacht dus -, maar als je dagdroomt, komt het droombewustzijn dichterbij, ongeveer in het midden. Dagdromen lijkt dus heel erg op nachtdromen, het is alleen minder intens. Maar hoe meer je dagdroomt, hoe meer ze op elkaar gaan lijken.
“Eerst zie je de beelden letterlijk en figuurlijk vóór je. Maar als je vaker en meer dagdroomt, begint het besef te komen dat je in een dagdroom zit en begin je je droom ook om je heen te zien,” zegt Klerk. “Het is hetzelfde gevoel als een boek lezen, in de pagina’s ‘stappen’ en vervolgens door de Vietnamese jungle of straten van New York te lopen.”
De ‘dagdroomlaag’ is altijd aanwezig, maar je bent je er door je dagelijkse gewoontes en bezigheden niet van bewust. Maar: door te oefenen kun je het wel oproepen, want dagdromen is een techniek die je kunt leren en gebruiken.
Wat er ook kan gebeuren, is dat er ‘s nachts een bepaalde energie in je droom zat waar je overdag ook wel iets (meer) van zou willen voelen. Dagdromen kan een manier zijn om die staat van bewustzijn, dat gevoel, naar je dagelijkse staat van zijn te brengen.
WAT IS HET VERSCHIL TUSSEN DAGDROMEN EN DROMEN?
Bij dagdromen kies je zelf waar het over gaat. Zo kun je bijvoorbeeld dagdromen over een idee voor een boek, bedrijf of bepaald project - of over iemand die je leuk vindt. “Als je dagdroomt is je bewustzijn meer in de wakkere- dan in de droomwereld, waardoor je het gevoel hebt dat je er wat meer controle over hebt,” zegt Klerk. “Nachtdromen geven je vaak wat je nodig hebt - of je dat nou leuk vindt of niet - en je bevindt je meer in de droom- dan in de wakkere staat.”
HEEFT DAGDROMEN ZIN?
Kinderen krijgen op school vaak te horen dat ze moeten stoppen met dagdromen omdat het tijdverspilling zou zijn. Toch bestaat het idee dat dagdromen wel degelijk zin heeft, al heel lang. In de middeleeuwen geloofden de Alchemisten in pure verbeelding als link naar wijsheid en een hogere goddelijke bron. En of je daar nou wel of niet in gelooft, als je tijdens het dagdromen echt kunt loslaten, en in een flowstaat komt waarin je geest alle ruimte krijgt, kunnen er geweldige ideeën en oplossingen ontstaan. “Je komt in een supercreatieve staat. Als je het écht wil, kun je het naar je dagelijkse bewustzijnstoestand brengen en je leven ermee verrijken,” zegt Klerk.
Daarom. Zie dagdromen als een nieuwe tool in je wellbeing-gereedschapskist, waarmee je - als je goed oefent - op (creatievere) ideeën komt.
MOET JE OEFENEN OM TE KUNNEN DAGDROMEN?
Dagdromen kan ook bevredigend zijn voor je ego. Daar is op zich niks mis mee, maar het is niet per se nuttig, legt Klerk uit. “Je kan bijvoorbeeld dagdromen dat je naar een feest gaat waar iedereen uit z’n dak gaat als jij binnenkomt, er alleen maar mooie mensen zijn, en dat die mooie mensen ook nog eens niets liever willen dan in jouw buurt zijn. Nogmaals: niks mis mee, maar dan beïnvloedt je ego je dagdroom.”
Wat kan helpen om de controle van het ego los te laten bij het dagdromen, is een oefening waarbij je je geest traint om los te komen van je gedachten - vergelijkbaar met een meditatieoefening. Probeer goed te kijken naar wat je dagdroom je spontaan laat zien, en wees daar nieuwsgierig naar.
“Als je bijvoorbeeld aan het dagdromen bent over een personage voor een boek, kán het zijn dat je dagdroom je personage een kant opstuurt die je zelf wellicht niet zou hebben gekozen. Als je deze creativiteit écht wil benutten, moet je jezelf trainen om dingen los te laten, to go with the flow. Dan kom je echt op de interessantste plekken,” zegt Klerk.
Benieuwd naar de flowstaat? Onze meditatie voor dagdromen helpt je die te bereiken
WAT ALS JE MAAR BLIJFT DAGDROMEN?
Ondanks dat het best zinnig kan zijn, ga je niet vaak even bewust zitten dagdromen. Het gebeurt juist vaker dat je je opeens realiseert dat je het aan het doen bent - en precies dat haalt je eruit. “Maar, op het moment dat je beseft dat je aan het dagdromen bent, is de kans kleiner dat de droom vanuit je ego komt. Kijk dus vooral waar het over gaat, zegt Klerk. “Als je steeds meer dagdroomt over een vakantie of een andere baan, is de kans groot dat dit bericht vanuit je droombewustzijn naar boven komt - en dus dat je daar naar moet luisteren.”
Dagdromen en dromen zijn niet altijd meteen logisch - wat dat betreft lijken ze op elkaar. “Je dagdroomt misschien over je vriend Jeroen, met wie je vroeger altijd ging stappen. De boodschap is dan niet dat je weer vaker wil stappen (jammer, Jeroen), maar het kan wel een signaal zijn dat je iets te hard werkt en wat meer ontspanning en plezier nodig hebt,” zegt Klerk.
DE FLOWSTAAT VAN HET LEVEN VINDEN
“Sommige mensen kunnen zo opgaan in de flowstaat waarin ze zich bevinden, dat het bijna als een droom voelt en de tijd vliegt. Dat betekent vaak dat je een talent of iets dat belangrijk voor je is, aanboort,” vertelt Klerk. “Noteer de momenten waarop dit gebeurt, want het moment dat je geen besef van tijd meer hebt, is het moment waarop jij en je ziel samen beginnen te smelten.”
