Probeer eens wat nieuws in de keuken: 4 recepten met vijfde smaak ‘umami’

Heb je wel eens van umami gehoord? Het staat ook wel bekend als de ‘vijfde smaak’ en wordt veel gebruikt in de culinaire wereld. In tegenstelling tot de andere smaken – zoet, zuur, zout en bitter – is umami eigenlijk amper te beschrijven. Onze expert Mirjam neemt je echter mee op een culinaire reis met vier heerlijke recepten, zodat ook jij umami kunt ontdekken.

 

Een Japanse wetenschapper ontdekte de smaak in 1908, die ook wel bekend staat als de smaak van proteïne. Een hartige smaak die je voornamelijk tegenkomt in dierlijke producten zoals bacon, gedroogd vlees en gezouten vis. Maar ook vegetariërs kunnen ‘m proeven, zoals bijvoorbeeld in pecorino en Parmezaanse kaas, gedroogde tomaten en champignons. Deze vier recepten zitten bomvol umami en zijn bovendien ook nog eens vegetarisch. Geniet ervan!

 

 

Japanse geroosterde aubergine met miso en verse kruiden

Aubergine is soms best een lastige groente om te gebruiken in gerechten, aangezien het snel werkt als een spons. Als je te veel olie gebruikt wordt het een vette hap - en daar hebben we nou precies geen zin in. In deze versie wordt hij geroosterd in de oven met miso en daarna geserveerd met een berg verse groene kruiden: munt, koriander en peterselie. Heel fris en licht. Serveer daarbij ringetjes verse lente-ui en rode peper en je ‘Japan-experience’ is compleet!  

Recept voor vier personen
Bereidingstijd: 20 minuten

 

 

Ingrediënten:

  • 2 middelgrote aubergines
  • Milde olijfolie om mee te bestrijken
  • 3 eetlepels sesamolie, verdeeld
  • 10 gram verse munt, alleen de blaadjes (grote hand)
  • 10 gram verse koriander, alleen de blaadjes (grote hand)
  • 10 gram verse bladpeterselie, alleen de blaadjes (grote hand)
  • 1 rode peper, in dunne ringetjes gesneden
  • 2 lente-uitjes, in ringen
  • 2 eetlepels bruine miso
  • 2 eetlepels appelciderazijn
  • 2 eetlepels agave- of ahornsiroop
  • ½ theelepel zout

 

 

Preparation

1. Verwarm de oven voor op 200C en leg een bakplaat of rooster klaar met daarop bakpapier.

2. Snijd de aubergines in de lengte doormidden. Snijd ze dan nog eens in de lengte in vier delen en leg ze op het bakpapier.

3. Bestrijk de parten met olijfolie. Zorg dat je dat vlot doet en dat ze niet te veel olie opzuigen. Schuif het rooster of de plaat in de oven en rooster de aubergine 15 minuten.

4. In de tussentijd verwarm je een steelpannetje met miso, azijn, siroop en zout. Verwarm totdat je alles vermengd hebt en haal het dan van het vuur. Roer er dan nog 2 eetlepels sesamolie doorheen.

5. Haal de blaadjes van alle kruiden en snijd de lente-ui en rode peper in ringetjes.

6. Haal de aubergine uit de oven en laat even afkoelen. Bestrijk ze dan met de misopasta en bak ze nog eens voor 10 minuten in de oven.

7. Leg de aubergine op een bord, bestrooi met alle verse kruiden, rode peper en lente-ui en besprenkel met nog 1 eetlepel sesamolie.

Eet smakelijk!


 

Salade van boerenkool met avocado, grapefruit, rode biet en umamidressing

Hier zit de umami vooral in de dressing, maar ook de combinatie van boerenkool, grapefruit, avocado en koriander is een smaakexplosie van jewelste! Als je de boerenkool even ‘voor masseert’ met olie, wordt deze lekker mals en kun je het gewoon rauw eten.

Recept voor twee personen
Bereidingstijd: 15 minuten


 

Ingrediënten:

  • 85 gram boerenkoolblad (ontdaan van de dikke nerf), in stukken gescheurd
  • 2 eetlepels chili-olie
  • 50 gram rauwe (rode) biet, julienne gesneden
  • 100 gram avocado, in plakken
  • 1 grapefruit, zonder vel, in partjes
  • 1 eetlepel verse rode peper, in ringetjes
  • Handje verse koriander, alleen de blaadjes
  • 4 eetlepels amandelschaafsel

 

Ingrediënten voor de umamidressing:

  • 4 eetlepels extra vierge olijfolie
  • 2 grote eetlepels (biologische) mayonaise
  • 1 flinke eetlepel Dijonmosterd
  • 1 eetlepel sojasaus
  • Sap van ½ citroen
  • 4 eetlepels geraspte Parmezaanse kaas
  • 1 teen knoflook, uitgeperst
  • ½ theelepel zout
  • Versgemalen zwarte peper

 

 

Preparation

1. Snijd de blaadjes van de boerenkool los van de dikke nerf en scheur ze in stukken. Besprenkel met de chili-olie en masseer het goed in.

2. Snijd vervolgens de avocado in blokjes, de rode biet julienne (dunne reepjes) en snijd de grapefruitpartjes los, zonder vel. Doe alles samen met de boerenkool in een grote schaal. Verdeel de blaadjes koriander, de ringetjes lente-ui en de rode peper eroverheen.

3. Rooster het amandelschaafsel kort in een droge pan tot deze beginnen te kleuren en strooi ze vervolgens over de salade.

4. Voor de umamidressing meng je alle ingrediënten in een potje met deksel en schud je dit goed tot een egale, wat dikkere dressing.

Serveer de dressing er apart bij.

 

 

Pokebowl met verse rauwe zalm

De pokebowl is een salade met verse en losse ‘componenten’. Dat betekent dat de ingrediënten bij elkaar geschikt worden, zonder alles door elkaar te mengen. Zeker door het gebruik van verse ingrediënten, zoals edamame boontjes, reepjes rode kool en zalm, wordt deze bowl een plaatje! Daarnaast is zalm hét ultieme umami-ingrediënt – en de soja en Sriracha in de dressing versterken deze smaak alleen nog maar meer!

Recept voor twee personen
Bereidingstijd: 20 minuten

 

 

Ingrediënten voor de salade

  • 40 gram zilvervliesrijst of bruine, biologische basmatirijst
  • 50 gram verse zalmfilet, in blokjes
  • 50 gram rode kool, in dunne reepjes
  • 100 gram komkommer
  • 50 gram edamame boontjes
  • 1 avocado, gehalveerd en overdwars in dunne plakken gesneden
  • 4 radijsjes in plakjes
  • 2 theelepels zwarte of geroosterde sesamzaadjes
  • 1 lente-ui in dunne ringen
  • Klein handje veldsla, alleen de blaadjes
  • Klein groen pepertje in dunne ringetjes, optioneel

 

Ingrediënten voor de marinade

  • 30 milliliter sojasaus
  • 1 theelepel rijstazijn
  • 1 theelepel Sriracha
  • 1 theelepel sesamolie

 

Ingrediënten voor de spicy dressing

  • 60 milliliter extra vierge olijfolie
  • 2 theelepels dijonmosterd
  • 2 theelepels sambal oelek
  • 30 milliliter sojasaus

 

 

Preparation

1. Kook de rijst volgens de aanwijzing op de verpakking. Giet (zo nodig) af en laat onder gesloten deksel nog even staan.

2. Snijd de zalm in blokjes van ongeveer zo’n 1,5 x 1,5 cm. Maak de marinade door alle ingrediënten te mengen en roer dit vervolgens door de zalm.

3. Snijd de komkommer in blokjes en de rode kool in dunne reepjes. Breng de edamame boontjes met peul en al even aan de kook en maak ze daarna los (misschien kun je ze ook al los, zonder peul, kopen). Snijd de avocado en de radijsjes in plakken, de lente-ui, de veldsla en (eventueel) de groene peper in ringen.

4. Maak de spicy dressing door alle ingrediënten goed te mixen in een potje met deksel.

5. Verdeel eerst de rijst over de bowls, dan alle andere ingrediënten en garneer met de ringetjes lente-ui, groene peper en sesamzaadjes. Serveer de dressing er los bij.

 

 

Springrolls met gebakken oesterzwam, spicy mango, avocado en een dressing met limoen en soja

Dit recept kost even tijd, maar geloof me: het is het waard. Springrolls zien er geweldig uit, zeker als je veel kleur gebruikt! De combinatie oesterzwam met mango klinkt misschien een beetje gek, maar het is zalig! Paddenstoelen zijn daarnaast ook een geliefd ingrediënt als het op umami aankomt. Zeker de oesterzwammen lijken qua smaak misschien nog wel het meeste op vlees. Garneer met wat extra plukjes groen en je eenvoudige wrap ziet er ook nog eens waanzinnig uit!

Recept voor 8 rolletjes
Bereidingstijd: 40 minuten


 

Ingrediënten voor de springrolls

  • 200 gram oesterzwammen, gesneden in reepjes van ongeveer 1 cm dik
  • 2 eetlepels milde olijfolie om in te bakken
  • 1 mango, geschild en in reepjes
  • 1/3 komkommer, ontdaan van zaadlijsten en in dunne reepjes
  • Verse muntblaadjes
  • 2 handen veldsla
  • Bakje alfalfa
  • 8 vellen rijstpapier (toko)
  • 2 lente-uitjes, gesneden in ringen om mee te garneren

 

Ingrediënten voor de limoen-sojadressing

  • 2 theelepels sesamolie
  • Sap van 1 limoen
  • 4 eetlepels sojasaus
  • 2 eetlepels zoete chilisaus
  • 2 theelepels agave- of ahornsiroop

 

 

Preparation

1. Bak de oesterzwam een minuut of 5 in de olijfolie of tot deze begint te verkleuren en een beetje knapperig wordt aan de randjes. Haal van het vuur en bestrooi met een klein beetje zout.

2. Verwarm een pan met een laag water, groot genoeg om daar een rijstvel in zijn geheel in te leggen.

3. Snijd mango en komkommer op maat, pluk de blaadjes verse munt van de steeltjes en leg klaar.

4. Leg een rijstvel in het verwarmde water. Het water moet zo warm zijn dat je er nog net in wil met je handen. Je ziet het vel direct zacht worden. Als het rijstvel helemaal flexibel is, haal je het er weer uit en leg je het zo netjes mogelijk op een schoon werkblad.

5. Vul een rijstvel: leg op de onderste helft 3 muntblaadjes op een rijtje. Leg daar wat oesterzwam, komkommer en mango op en daarbij wat veldsla en alfalfa. Rol nu het vel zo strak mogelijk en zonder te scheuren op en vouw op het einde de zijkanten als een cadeautje naar binnen. Zo maak je ze allemaal.

6. Maak de limoen-sojadressing door alle ingrediënten met elkaar te mengen. Serveer de springrolls met de ringetjes lente-ui en de dressing.

 

Mirjam Leslie-Pringle

Mirjam Leslie-Pringle

Mirjam Leslie-Pringle schrijft kookboeken, werkt als fotograaf en is eigenaar van de populaire vegetarische receptenblog veggieverymuch.com. Deze geboren en getogen Nederlandse verliet Amsterdam drie jaar geleden samen met haar gezin om een nieuw avontuur aan te gaan op het eiland Ibiza. Mirjam woont samen met haar man, drie kinderen, vier paarden, drie honden en een kat. Haar dagen zijn gevuld met werk, plezier en – uiteraard – gezond en lekker eten.